Βασιλικός: πότισμα και φροντίδα

Ο βασιλικός είναι από τα πιο αγαπημένα αρωματικά φυτά για μπαλκόνι και αυλή. Με το έντονο άρωμα και το πλούσιο φύλλωμά του, δίνει χρώμα και μυρωδιά στον χώρο, ενώ χρησιμοποιείται καθημερινά στη μαγειρική.

Για να διατηρηθεί όμως φουντωτός και καταπράσινος, χρειάζεται σωστό πότισμα, αρκετό φως και λίγη αλλά σταθερή φροντίδα. Το πιο συχνό λάθος στον βασιλικό είναι το υπερβολικό πότισμα ή η λάθος θέση, που οδηγούν σε κιτρίνισμα φύλλων και αδύναμη ανάπτυξη.

Κάθε πότε ποτίζουμε τον βασιλικό

Ο βασιλικός χρειάζεται συχνό πότισμα, ειδικά όταν καλλιεργείται σε γλάστρα και κατά τους ζεστούς μήνες του καλοκαιριού.

Την άνοιξη και το φθινόπωρο συνήθως ποτίζουμε κάθε 2 έως 3 ημέρες, ενώ το καλοκαίρι μπορεί να χρειάζεται πότισμα κάθε μέρα ή μέρα παρά μέρα, ιδιαίτερα σε περιόδους καύσωνα. Πριν ποτίσουμε ξανά, είναι σημαντικό να ελέγχουμε αν το χώμα έχει στεγνώσει. Μπορούμε να βάλουμε το δάχτυλό μας 4 έως 5 εκατοστά μέσα στο χώμα και αν είναι στεγνό, τότε ο βασιλικός χρειάζεται νερό.

Ο βασιλικός θέλει υγρασία, αλλά όχι μόνιμα βρεγμένο χώμα. Αν το χώμα κρατά πολύ νερό, οι ρίζες μπορεί να σαπίσουν και τα φύλλα να κιτρινίσουν. Για αυτό χρειάζεται πάντα καλή αποστράγγιση στη γλάστρα.

Πότε είναι καλύτερο να ποτίζουμε

Το καλύτερο είναι να ποτίζουμε τον βασιλικό νωρίς το πρωί ή αργά το απόγευμα.

Αποφεύγουμε το πότισμα τις ώρες με έντονη ζέστη, γιατί το νερό εξατμίζεται πολύ γρήγορα. Ιδανικά ποτίζουμε μόνο το χώμα στη βάση του φυτού και όχι τα φύλλα, γιατί η υπερβολική υγρασία πάνω στο φύλλωμα μπορεί να ευνοήσει ασθένειες και σαπίσματα.

Αν ο βασιλικός δείχνει «κατσουφιασμένος» και τα φύλλα του γέρνουν προς τα κάτω, συνήθως χρειάζεται νερό. Με λίγο πότισμα συνήθως επανέρχεται γρήγορα.

Τι θέση θέλει ο βασιλικός

Ο βασιλικός αγαπά το φως, αλλά δεν αντέχει τον πολύ έντονο μεσημεριανό ήλιο του καλοκαιριού.

Η ιδανική θέση είναι φωτεινή, με λίγες ώρες ήπιου ήλιου το πρωί και ημισκιά τις πιο ζεστές ώρες της ημέρας. Οι νότιες εκθέσεις με έντονη ηλιοφάνεια και καύσωνα συχνά προκαλούν εγκαύματα στα φύλλα. Ο βασιλικός αναπτύσσεται πολύ καλά σε μπαλκόνια με ανατολική ή δυτική έκθεση, σε σημεία προφυλαγμένα από τον δυνατό αέρα.

Τον χειμώνα, καλό είναι να προστατεύουμε τον βασιλικό από τους δυνατούς βοριάδες, την παγωνιά και το χιόνι. Αν η γλάστρα βρίσκεται σε πολύ εκτεθειμένο σημείο, μπορούμε να τη μεταφέρουμε σε πιο προστατευμένη θέση.

Τι γλάστρα και χώμα χρειάζεται

Για τον βασιλικό προτιμάμε γλάστρα λίγο μεγαλύτερη από αυτή που τον αγοράσαμε, ώστε να έχει χώρο να αναπτύξει ρίζες.

Το χώμα πρέπει να είναι αφράτο, γόνιμο και να στραγγίζει καλά. Ένα φυτόχωμα γενικής χρήσης ή ειδικό για αρωματικά φυτά είναι ιδανικό, ειδικά αν περιέχει περλίτη για καλύτερη αποστράγγιση. Μπορούμε επίσης να βελτιώσουμε το χώμα προσθέτοντας κομπόστ ή χωνεμένη κοπριά για πιο πλούσια ανάπτυξη.

Αν θέλουμε να φτιάξουμε δικό μας μίγμα χώματος, μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε τύρφη, κοπριά και περλίτη σε αναλογία 3:1:1. Η γλάστρα πρέπει να έχει τρύπες αποστράγγισης, γιατί ο βασιλικός δεν αντέχει το στάσιμο νερό στη ρίζα.

Τι λίπασμα χρειάζεται

Ο βασιλικός δεν έχει πολύ μεγάλες απαιτήσεις σε λίπανση, αλλά χρειάζεται τακτική ενίσχυση για να διατηρεί πλούσιο φύλλωμα.

Μπορούμε να χρησιμοποιούμε μία φορά τον μήνα βιολογικό λίπασμα για αρωματικά φυτά ή λίπασμα πλούσιο σε άζωτο και μαγνήσιο. Βοηθούν επίσης ο φώσφορος, το κάλιο και ο σίδηρος για πιο υγιή ανάπτυξη.

Τους πολύ ζεστούς μήνες του Αυγούστου και μέσα στον χειμώνα αποφεύγουμε τη συχνή λίπανση, γιατί το φυτό στρεσάρεται πιο εύκολα. Εκείνη την περίοδο μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε εκχύλισμα φυκιών για να βοηθήσουμε τον βασιλικό να αντιμετωπίσει καλύτερα τη ζέστη ή το κρύο.

Πώς γίνεται πιο φουντωτός

Ο βασιλικός χρειάζεται συχνό κορφολόγημα για να γίνει πιο πυκνός και φουντωτός.

Μόλις το φυτό φτάσει περίπου τα 15 εκατοστά ύψος ή εμφανίσει δύο ζεύγη φύλλων, μπορούμε να αρχίσουμε να κόβουμε τις κορυφές των βλαστών. Έτσι, ενεργοποιείται η πλευρική ανάπτυξη και ο βασιλικός γίνεται πιο πυκνός.

Είναι επίσης σημαντικό να αφαιρούμε τα άνθη μόλις σχηματίζονται. Όταν ο βασιλικός ανθίζει, σταματά να δίνει τόση ενέργεια στα φύλλα, η γεύση του γίνεται πιο πικρή και μειώνεται η διάρκεια ζωής του φυτού.

Η τακτική συγκομιδή βοηθά επίσης να παραμένει φουντωτός. Ακόμη και αν δεν χρησιμοποιούμε συχνά φύλλα βασιλικού, καλό είναι να κόβουμε περίπου το ένα τρίτο του φυλλώματος κάθε μήνα για να ενθαρρύνουμε νέα ανάπτυξη.

Συχνά προβλήματα στον βασιλικό

Αν τα φύλλα κιτρινίζουν, συνήθως φταίει το υπερβολικό πότισμα ή η κακή αποστράγγιση.

Αν τα φύλλα μαυρίζουν, το φυτό πιθανόν εκτίθεται σε πολύ κρύο, σε δυνατούς ανέμους ή σε υπερβολική υγρασία. Αν βλέπουμε ξηρά ή καμένα φύλλα, καλό είναι να τα αφαιρούμε με καθαρό ψαλίδι κλαδέματος ώστε το φυτό να δίνει ενέργεια σε νέα, υγιή φύλλα.

Αν εμφανιστούν μικρά άσπρα έντομα ή κολλώδη φύλλα, ο βασιλικός μπορεί να έχει προσβληθεί από αλευρώδη, αφίδες, βαμβακάδα ή κάμπιες. Σε αυτή την περίπτωση βοηθούν οικολογικά σκευάσματα σαπουνιού καλίου, πράσινου σαπουνιού ή φυσικής πυρεθρίνης.

Πώς πολλαπλασιάζεται ο βασιλικός

Ο βασιλικός πολλαπλασιάζεται εύκολα είτε με σπόρο είτε με μοσχεύματα.

Η σπορά γίνεται νωρίς την άνοιξη, συνήθως τον Μάρτιο, σε βάθος περίπου 1 εκατοστού. Οι σπόροι φυτρώνουν μέσα σε 1 έως 2 εβδομάδες. Αν αγοράσουμε έτοιμα φυτά, η καλύτερη εποχή για μεταφύτευση είναι ο Απρίλιος και ο Μάιος.

Ο πολλαπλασιασμός με μοσχεύματα είναι επίσης πολύ εύκολος. Κόβουμε ένα υγιές κλαδάκι μήκους περίπου 8 έως 10 εκατοστών, αφαιρούμε τα κάτω φύλλα και το βάζουμε σε ένα ποτήρι με νερό. Μέσα σε 1 έως 2 εβδομάδες θα σχηματίσει ρίζες και μπορούμε να το φυτέψουμε σε γλάστρα.

FAQ

Κάθε πότε θέλει πότισμα ο βασιλικός;

Την άνοιξη και το φθινόπωρο συνήθως κάθε 2 έως 3 ημέρες, ενώ το καλοκαίρι μπορεί να χρειάζεται καθημερινό πότισμα.

Γιατί κιτρινίζουν τα φύλλα του βασιλικού;

Συνήθως λόγω υπερβολικού ποτίσματος ή κακής αποστράγγισης στη γλάστρα.

Πρέπει να κόβουμε τα άνθη του βασιλικού;

Ναι, γιατί έτσι το φυτό διατηρείται πιο φουντωτό, ζει περισσότερο και παράγει περισσότερο φύλλωμα.

Θέλει ήλιο ή σκιά ο βασιλικός;

Θέλει φωτεινή θέση με ήπιο ήλιο, αλλά όχι έντονη μεσημεριανή έκθεση το καλοκαίρι.